3.2.1.3 Wat heeft het gekost per HP?
In onderstaande tabel is de afwijking tussen de gewijzigde begroting en de realisatie (rekening) over 2025 per hoofdproduct weergegeven.
Overzicht per hoofdproduct |
|---|
(bedragen x 1.000/ - = negatief saldo) | |||||||||
Specificatie per Hoofdproduct | Begroting na wijzigingen | Rekeningen | Realisatie t.o.v. Begroting | ||||||
Baten | Lasten | Saldo | Baten | Lasten | Saldo | Saldo | V/N | ||
820 | Ruimtelijke ordening stafafdelingen | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | V |
825 | Ruimtelijke ordening algemeen | 90 | 1.919 | -1.829 | 6 | 1.528 | -1.522 | 307 | V |
830 | Planproductie PBH | 0 | 463 | -463 | 0 | 451 | -451 | 12 | V |
840 | Bouw- en woningtoezicht | 2.506 | 4.086 | -1.580 | 1.829 | 3.894 | -2.065 | -485 | N |
850 | Volkshuisvesting | 0 | 2.595 | -2.595 | 608 | 1.162 | -553 | 2.041 | V |
880 | Grondexploitatie | 23.250 | 23.325 | -75 | 6.750 | 10.806 | -4.056 | -3.981 | N |
885 | Facilitair grondbeleid | 0 | 0 | 0 | 2.221 | 1.919 | 302 | 302 | V |
890 | Exploitatie gemeentelijke eigendommen | 3.746 | 2.815 | 931 | 4.719 | 2.575 | 2.145 | 1.214 | V |
Totaal saldo baten en lasten | 29.592 | 35.203 | -5.611 | 16.133 | 22.334 | -6.201 | -590 | N | |
Begroting na wijzigingen ontrekking | Begroting na wijzigingen storting | Begroting na wijziging | Rekeningen | Realisatie t.o.v. Begroting | |||||
Baten | Lasten | Saldo | Baten | Lasten | Saldo | Saldo | V/N | ||
825 | Ruimtelijke ordening algemeen | 220 | 0 | 220 | 220 | 0 | 220 | 0 | V |
840 | Bouw- en woningtoezicht | 434 | 0 | 434 | 434 | 0 | 434 | 0 | V |
850 | Volkshuisvesting | 4.024 | 2.500 | 1.524 | 2.650 | 2.500 | 150 | -1.373 | N |
880 | Grondexploitatie | 75 | 0 | 75 | 4.056 | 0 | 4.056 | 3.981 | V |
890 | Exploitatie gemeentelijke eigendommen | 49 | 0 | 49 | 791 | 0 | 791 | 742 | V |
Totaal mutaties reserves | 4.802 | 2.500 | 2.302 | 8.152 | 2.500 | 5.652 | 3.350 | V | |
Saldo TH2.1 Ruimtelijke ordening en Volkshuisvesting (incl. Grondbedrijf) | 34.393 | 37.703 | -3.309 | 24.285 | 24.834 | -549 | 2.761 | V | |
Toelichting per hoofdproduct |
|---|
Toelichting afwijking hoofdproduct 825 Ruimtelijke ordening algemeen
Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 307.000. Dit wordt veroorzaakt doordat de lasten
€ 391.000 lager zijn dan begroot en de baten € 84.000 lager zijn dan begroot. In de meicirculaire is door het Rijk incidenteel € 326.000 beschikbaar gesteld voor de invoering van de omgevingswet. Hoewel deze financiële ruimte deels is ingezet voor hogere kosten voor noodzakelijke inhuur en software, blijft er per saldo een overschot over door de vertraagde uitvoering van de geplande opdrachten. Voorgesteld wordt om via de resultaatbestemming € 80.000 over te hevelen naar 2026 om de datamigratie met betrekking tot de omgevingswet af te ronden. Zie hoofdstuk 2 voor een toelichting.
Toelichting afwijking hoofdproduct 840 Bouw- en woningtoezicht
Dit hoofdproduct heeft een nadelig saldo van € 485.000. Dit wordt veroorzaakt doordat de lasten
€ 192.000 lager zijn dan begroot en de baten € 677.000 lager zijn dan begroot.
De lagere legesopbrengsten in 2025 van € 677.000 na bijstelling begroting bij de 2 e Berap 2025 hebben te maken met het feit dat we altijd afhankelijk blijven van de markt. Zo zijn meerdere geplande vergunningaanvragen voor woningbouw- en ontwikkelprojecten in 2025 vertraagd en doorgeschoven. Dit is bijvoorbeeld gebeurd doordat ontwikkelende partijen hun ontwerpen en parkeervoorzieningen opnieuw hebben herzien, onder meer om beter aan te sluiten op marktomstandigheden, kostenontwikkelingen en ruimtelijke randvoorwaarden. Ook zien we dat sommige projecten zijn aangepast vanwege toepassing van de nieuwe financieringsmogelijkheid Slimkopen, wat extra doorrekeningen en planoptimalisaties met zich meebrengt voordat een aanvraag kan worden ingediend. Voorbeelden van projecten die doorschuiven naar volgende jaren zijn Alphonsus – Dorpsplein ’t Hout (221 woningen), Van Meelstraat/ Wethouder van Welllaan (50 woningen) en de nieuwbouw Jan van Brabant Suytkade. Doordat we minder aanvragen hebben gehad zijn ook de externe kosten voor vergunningverlening ook € 62.000 lager. Tenslotte zijn met name de middelen die we van het rijk ontvangen hebben voor uitvoering van de regelingen 'Wet goed verhuurderschap' en 'Wet betaalbare huur' niet volledig uitgegeven.
Toelichting afwijking hoofdproduct 850 Volkshuisvesting
Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 2.041 miljoen. Dit wordt veroorzaakt doordat de lasten € 1,433 miljoen lager zijn dan begroot en de baten € 608.000 lager zijn dan begroot. Deze afwijking wordt met name verklaard doordat er geen subsidies zijn aangevraagd voor de ontwikkeling van sociale huurwoningen via de Helmondse subsidieregeling voor corporaties. We zijn voor de subsidieverstrekking afhankelijk van aanvragen door woningcorporaties en die hebben eind 2025 in totaal slechts één verzoek gedaan die gezien de doorlooptijd van de beoordeling ten laste komt van 2026. De komende jaren verwachten we meer aanvragen. Omdat sinds 2024 de eis in onze subsidieregeling is opgenomen dat binnen twee jaar gestart moet worden met de bouw, en er via de Beethoven-deal (MRE) ook subsidie kan worden aangevraagd met hogere bedragen per woning, zijn woningcorporaties tot op heden terughoudend geweest met het aanvragen van de Helmondse subsidie. De komende jaren zal op basis van de woningbouwplanning door woningbouwcorporaties meer aan de Helmondse voorwaarde kunnen worden voldaan, ook omdat de Beethoven-middelen voor vastgoedexploitaties eindig zijn. Tegenover het voordeel op het hoofdproduct staat een lagere onttrekking uit de reserve stimuleren Wonen en de reserve Woningbouwfonds dus per saldo is dit nagenoeg budgetneutraal.
Realisatiestimulans woningbouw (€ 602.000 voordeel)
Op 5 november 2025 is de nieuwe Rijksregeling Realisatiestimulans definitief vastgesteld. Met deze regeling ondersteunt het Rijk gemeenten bij het realiseren van meer betaalbare woningen. Gemeenten ontvangen in de periode 2026 tot en met 2030 een specifieke uitkering van € 7.000 per betaalbare woning waarvan de bouw in het voorafgaande jaar is gestart. Aangezien de start van de bouw van de betreffende woningen in 2025 heeft plaatsgevonden, worden deze baten conform de verslaggevingsregels (BBV) volledig toegerekend aan het boekjaar 2025. In 2025 is er gestart met de bouw van 86 woningen. Dit leidt tot een incidenteel voordeel van € 602.000 ten opzichte van de begroting.
Voorgesteld wordt om dit via de resultaatbestemming toe te voegen aan de reserves Woningbouwfonds (€532.000) en Schaalsprong (€70.000). Zie hoofdstuk 2 voor een toelichting.
Toelichting afwijking onttrekking met de reserves hoofdproduct 850 Volkshuisvesting
Dit hoofdproduct heeft een nadelig saldo van € 1,374 miljoen. Het saldo wordt veroorzaakt door een lagere onttrekking op de reserve stimuleren Wonen en de reserve Woningbouwfonds. De lagere onttrekking is het gevolg van het uitblijven van subsidieaanvragen. Zie afwijking hoofdproduct 850 Volkshuisvesting voor de toelichting.
Toelichting afwijking hoofdproduct 885 Facilitair Grondbeleid
Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 302.000. Het saldo wordt veroorzaakt door (tussentijdse) resultaten op anterieure overeenkomsten met marktpartijen. Deze resultaten hebben een incidenteel karakter. Anterieure overeenkomsten zijn overeenkomsten voor ontwikkelplannen van marktpartijen waarin afspraken gemaakt worden voor het kostenverhaal door de gemeente voor planontwikkeling en aanleg van openbare ruimte. Bijna altijd wordt hierbij gekozen voor een fixed price. Eventuele positieve dan wel negatieve resultaten hoeven dus niet te worden verrekend met de marktpartijen. In 2025 zijn op 11 anterieure overeenkomsten tussentijdse en eindresultaten gerealiseerd. Het grootste voordeel zit op de anterieure overeenkomst voor het gebied Weverspoort (o.a. voordeel op de stelpost aanleg openbare ruimte).
Toelichting afwijking hoofdproduct 890 Exploitatie gemeentelijke eigendommen
Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 1,214 miljoen. Dit wordt veroorzaakt doordat de lasten € 240.000 lager zijn dan begroot en de baten € 974.000 hoger zijn dan begroot. De hogere baten zijn met name het gevolg van een niet geraamde opbrengst van verkoop overige gronden van € 672.000. Hiertegenover staan de niet geraamde kosten van het afboeken van de boekwaarde van deze gronden van € 228.000. Ook hebben we een aantal overhoeken verkocht voor een bedrag van
€ 76.000, waarmee géén rekening gehouden was. Deze gronden hadden géén boekwaarde.
Daarnaast zijn de kosten voor onderhoud van onze eigen gemeentelijke gebouwen die tot dit hoofdproduct behoren € 366.000 lager dan geraamd. Dit saldo is meegenomen in de totale verrekening van de saldo's op het onderhoudsbudget gemeentelijke gebouwen in alle programma's met de egalisatiereserve onderhoud gebouwen (vastgoed).
Verder zijn de pachtinkomsten vanuit de landbouwexploitatie € 125.000 hoger dan geraamd. Daar staan € 35.000 hogere kosten tegenover.
Tenslotte worden de lagere lasten ook met name veroorzaakt, doordat de rentelasten € 231.000 lager zijn dan geraamd als gevolg van een lagere renteomslag. Voor een nadere toelichting op deze lagere renteomslag wordt verwezen naar HP944 Overige financiële middelen.
Toelichting afwijking mutatie reserve hoofdproduct 890 Exploitatie gemeentelijke eigendommen
Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 742.000. Dit wordt veroorzaakt doordat de baten
€ 742.000 hoger zijn dan begroot. Het onderhoud aan onze eigen gemeentelijke gebouwen komt ten laste van de exploitatiebegroting. Het begrote onderhoudsbudget in 2025 voor alle gemeentelijke gebouwen in alle programma's is circa € 4,256 miljoen. De werkelijke onderhoudskosten in 2025 voor alle gemeentelijke gebouwen in alle programma's zijn ongeveer € 4,998 miljoen. Het verschil van ongeveer € 742.000 is via dit hoofdproduct aan de egalisatiereserve onderhoud gemeentelijke gebouwen (vastgoed) onttrokken.