Gemeenten zijn volgens het BBV verplicht om 5 uniforme, financiële kengetallen op te nemen in hun begroting en jaarrekening om inzicht te geven in hoe ze er financieel voor staan. Het bestuur wordt hiermee in staat gesteld om beter te sturen op de financiële positie. De kengetallen zijn voorgeschreven door het BBV maar niet genormeerd.
We berekenen de kengetallen op basis van het balansbeeld per 31-12-2025. In de tabel staan de actuele kengetallen zoals berekend bij deze jaarverantwoording 2025. Daarnaast staan in de tabel ook de kengetallen van de jaarstukken 2024 en de begroting 2025.
Op basis van dit beeld is de conclusie dat de kengetallen in relatie tot de financiële positie geen aanleiding geeft tot bijsturing. Onder de tabel geven we een toelichting op de kengetallen afzonderlijk.
Kengetallen | Jaarstukken | Begroting | Jaarstukken | |
2024 | 2025 | 2025 | ||
1.a | Netto schuldquote | 34,2% | 40,8% | 34,1% |
1.b | Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen | 27,9% | 40,8% | 26,7% |
2. | Solvabiliteitsratio | 54,3% | 50,8% | 57,5% |
3. | Structurele exploitatieruimte | 4,4% | 0,1% | 9,5% |
4. | Grondexploitatie | 32,4% | 28,3% | 31,6% |
5. | Belastingcapaciteit | 90,5% | 89,4% | 99,9% |
Netto schuldquote (gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen)
De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast van onze gemeente vergeleken met de eigen middelen en geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. Hoe hoger de schuld, hoe hoger het percentage.
De gecorrigeerde netto schuldquote geeft aan hoeveel van de vermogensbehoefte van de gemeente zelf (dus exclusief leningen aan derden) extern gefinancierd is. In het algemeen geldt: hoe lager het percentage, hoe beter. Normaal ligt de netto schuldquote van een gemeente tussen de 0% en 90%. Voorzichtigheid is geboden als de netto schuldquote tussen de 100% en 130% ligt.
Helmond scoort hier goed, de druk van de rentelasten en aflossing kan opgevangen worden binnen de exploitatie.
Solvabiliteitsratio
Solvabiliteit geeft inzicht in de mate waarin de gemeente in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Het kengetal geeft de verhouding tussen het eigen vermogen en het balanstotaal aan. Een solvabiliteit van ongeveer 50% geeft aan dat de helft van het totale vermogen van de gemeente gefinancierd is met eigen vermogen. Bij de jaarrekening 2025 zien we een verbetering van dit ratio. Het algehele beeld is dat er tegenover de schulden voldoende eigen vermogen staat.
Structurele exploitatieruimte
Bij de structurele exploitatieruimte betekent een positief percentage dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten (waaronder de rente en aflossing van een lening) te dekken.
Grondexploitatie
De boekwaarde van de voorraden grond is van belang, omdat deze waarde moet worden terugverdiend bij de verkoop. Het kengetal grondexploitatie geeft aan hoe groot de grondpositie (de waarde van de grond) is ten opzichte van de totale (geraamde) baten. Hoe lager dit percentage, hoe beter. Helmond kent relatief gezien (vergeleken met gemeenten van gelijke omvang) een hoge grondpositie.
Belastingcapaciteit
De ruimte die een gemeente heeft om zijn belastingen te verhogen wordt vaak gerelateerd aan de totale woonlasten. Het Coelo publiceert deze lasten ieder jaar in de Atlas van de lokale lasten. Onder de woonlasten worden verstaan de OZB, de rioolheffing en de afvalstoffenheffing voor een woning met gemiddelde WOZ-waarde in die gemeente. De belastingcapaciteit van gemeenten wordt berekend door de totale woonlasten voor een meerpersoonshuishouden in een bepaald jaar te vergelijken met het landelijk gemiddelde in het voorgaande jaar en uit te drukken in een percentage. De totale woonlasten voor Helmond liggen tegen het landelijk gemiddelde aan op basis van de cijfers van het Coelo 2025.
